Sredstva za finansiranje naučnoistraživačke delatnosti obezbeđuju se iz:

Sredstva za finansiranje programa od opšteg interesa za Republiku Srbiju, utvrđenih

u članu 12. ovog zakona

, obezbeđuju se u budžetu Republike Srbije, odnosno u budžetu osnivača naučnoistraživačke organizacije.

U sufinansiranju programa utvrđenih

u članu 12. ovog zakona

mogu učestvovati i autonomne pokrajine, jedinice lokalne samouprave i druga pravna i fizička lica.

Finansiranje naučnoistraživačke delatnosti sastoji se iz programa institucionalnog finansiranja, drugih programa od opšteg interesa, projektnog finansiranja u skladu sa zakonom kojim se uređuje rad Fonda za nauku Republike Srbije i finansiranja iz drugih izvora.

Institucionalno finansiranje može se obezbediti iz:

Projektno finansiranje realizovaće se u skladu sa zakonom kojim se uređuje rad Fonda za nauku Republike Srbije.

Sredstva za finansiranje naučnoistraživačke delatnosti iz drugih izvora obezbeđuju se iz:

Institucionalno finansiranje akreditovanih instituta, koji su osnovani kao ustanove, a čiji je osnivač Republika Srbija, autonomna pokrajina i jedinica lokalne samouprave, kao i instituta čiji je osnivač Srpska akademija nauka i umetnosti obuhvata:

Sredstva za plate istraživača u istraživačkim zvanjima obezbeđuju se u skladu sa

članom 129. ovog zakona

.

Sredstva koja institut ostvari, izuzev sredstava koja obezbeđuje Republika Srbija, autonomna pokrajina, odnosno jedinica lokalne samouprave čine sopstveni prihod tog instituta (pružanje usluga trećim licima, poklon, sponzorstvo, sopstvena proizvodnja i drugi izvori sticanja sredstava).

Sredstva iz

stava 1. ovog člana

koriste se za unapređenje delatnosti i podizanje kvaliteta rada.

Sredstvima iz

stava 1. ovog člana

i imovinom stečenom iz sopstvenih prihoda institut samostalno raspolaže, u skladu sa zakonom i opštim aktom tog instituta.

Institut opštim aktom utvrđuje, u skladu sa ovim zakonom, raspodelu sopstvenih prihoda.

Ministarstvo kontinuirano prikuplja, prati i analizira podatke o sopstvenim prihodima instituta i njihovom trošenju, pojedinačno i ukupno.

Finansiranje naučnoistraživačkog rada akreditovanih visokoškolskih ustanova čiji je osnivač Republika Srbija, autonomna pokrajina i jedinica lokalne samouprave obuhvata sredstva za materijalne troškove istraživanja, uključujući i troškove održavanja, amortizacije i osiguranja naučnoistraživačke opreme pribavljene budžetskim sredstvima, u skladu sa ovim zakonom.

Evaluacija rada instituta će se vršiti na pet godina na osnovu podnetog izveštaja, a na osnovu sledećih opštih kriterijuma:

Bliži kriterijumi koji uzimaju u obzir specifičnosti naučnih oblasti i institucija, kao i struktura petogodišnjeg izveštaja utvrdiće se posebnim aktom koji donosi ministar.

Programi iz člana 12. stav 3. tač. 3) – 14), finansiraju se iz budžeta putem javnog poziva.

Radi realizacije programa, iz budžeta Republike Srbije daju se nepovratna sredstva naučnoistraživačkim organizacijama, osim ako posebnim ugovorom kojim se uređuju međusobna prava i obaveze izvršilaca programa i Ministarstva, nije drukčije određeno.

Na osnov

u člana 103. stav 1. tačka 4) ovog zakona

, istraživači angažovani u naučnoistraživačkim organizacijama u inostranstvu, a koji su i državljani Republike Srbije, mogu podnositi prijave za rukovođenje i učešće na projektima koji se finansiraju u skladu sa zakonom kojim se uređuje rad Fonda za nauku Republike Srbije. Ovi istraživači se angažuju u akreditovanim naučnoistraživačkim organizacijama odmah nakon odluke o finansiranju projekta, a u skladu sa uslovima javnog poziva Fonda za nauku Republike Srbije.

Istraživači angažovani u naučnoistraživačkim organizacijama u inostranstvu, a koji su i državljani Republike Srbije, mogu podnositi prijave za rukovođenje i učešće na projektima koji se finansiraju u skladu sa zakonom kojim se uređuje rad Fonda za nauku Republike Srbije. Ovi istraživači se angažuju u akreditovanim naučnoistraživačkim organizacijama odmah nakon odluke o finansiranju projekta, a u skladu sa uslovima javnog poziva Fonda za nauku Republike Srbije. Obaveza istraživača je da u prvoj godini realizacije projekta dostavi svu potrebnu dokumentaciju za profesionalno priznavanje doktorata stečenog u inostranstvu, s tim što se priznavanje obavlja u postupku neposrednog odlučivanja, odnosno bez sprovođenja posebnog ispitnog postupka. Postupak priznavanja diplome mora se okončati najkasnije tri meseca pre predviđenog roka za realizaciju odobrenog projekta. Predviđeni rok za realizaciju projekta se ne može skraćivati, a kandidat ima obavezu da projekat realizuje u punom trajanju. Kandidat odgovara za tačnost svih podataka navedenih pri konkurisanju za sredstva Fonda za nauku Republike Srbije, davanjem posebne izjave.

Sredstva za rad i realizaciju Programa naučnoistraživačkog rada Srpske akademije nauka i umetnosti, Programa naučnoistraživačkog rada Matice srpske, kao i instituta čiji je osnivač Srpska akademija nauka i umetnosti, obezbeđuju se u budžetu Republike Srbije.

Sredstva za institucionalno finansiranje naučnoistraživačkih organizacija obezbeđuju osnivači, u budžetu Republike Srbije, autonomnih pokrajina ili jedinica lokalne samouprave, u skladu sa godišnjim programom rada akreditovane naučnoistraživačke organizacije.

Organ upravljanja akreditovane naučnoistraživačke organizacije odgovara Ministarstvu za namensko i ekonomično trošenje sredstava dodeljenih iz budžeta.

Normative i standarde raspodele sredstava akreditovanim naučnoistraživačkim organizacijama utvrđuje Vlada, na predlog Ministarstva, a na osnovu Programa iz

člana 12. stav 2. ovog zakona

, godišnjeg plana i rezultata rada akreditovanih naučnoistraživačkih organizacija.

Za finansijska sredstva iz budžeta Republike Srbije namenjena realizaciji programa od opšteg interesa utvrđenih u članu 12. stav 3. tač. 3) – 14) ovog zakona konkurišu, pod jednakim uslovima, naučnoistraživačke organizacije koje su upisane u Registar naučnoistraživačkih organizacija.

Za finansijska sredstva iz budžeta Republike Srbije namenjena realizaciji drugih programa od opšteg interesa utvrđenih

u članu 12. stav 3. tačka 5) ovog zakona

mogu konkurisati lica koja su završila osnovne akademske studije i master akademske studije, kao i integrisane studije i koja su upisala doktorske akademske studije, kao i učenici završnih razreda srednje škole koji su osvojili jedno od prva tri mesta na međunarodnim olimpijadama znanja.

Za finansijska sredstva iz budžeta Republike Srbije namenjena realizaciji drugih programa od opšteg interesa utvrđenih

u članu 12. stav 3. tačka 9) ovog zakona

mogu konkurisati naučnoistraživačke organizacije koje su upisane u Registar naučnoistraživačkih organizacija, izdavačke organizacije u saradnji sa naučnoistraživačkim organizacijama i naučna i naučno-stručna društva, a za program utvrđen

u članu 12. stav 3. tačka 10) ovog zakona

mogu konkurisati naučno- obrazovni centri, specijalizovane organizacije i udruženja, koja se bave dodatnim obrazovanjem i usavršavanjem talentovanih učenika i studenata za bavljenje naučnoistraživačkim radom.

Finansiranje, odnosno učešće u sufinansiranju drugih programa od opšteg interesa, utvrđenih

u članu 12. ovog zakona

, vrši se u skladu sa posebnim aktom za svaki program pojedinačno.

Akt iz

stava 1. ovog člana

utvrđuje ministar.

Za ostvarivanje drugih programa od opšteg interesa utvrđenih u članu 12. stav 3. tač. 3) – 14) ovog zakona, Ministarstvo raspisuje konkurs.

Konkursom se utvrđuju: rok za podnošenje prijave, uslovi i vreme za ostvarivanje programa, kao i druga pitanja od značaja za sprovođenje konkursa.

Pravo da se prijave na konkurs imaju organizacije i lica iz

člana 116. ovog zakona

.

Sa organizacijama iz člana 116. st. 1. i 3. ovog zakona, kojima je odobreno ostvarivanje programa, Ministarstvo zaključuje ugovor o njihovom ostvarivanju, kojim se uređuju međusobna prava i obaveze.

Za finansiranje naučnoistraživačkog rada centra izuzetnih vrednosti koje se vrši u skladu sa Programom iz

člana 12. stav 3. tačka 4) ovog zakona

, Ministarstvo zaključuje ugovor sa institutom odnosno visokoškolskom ustanovom u čijem sastavu su centri izuzetnih vrednosti, kojim se uređuju međusobna prava i obaveze.

Sa licem iz

člana 116. stav 2. ovog zakona

, Ministarstvo zaključuje ugovor o međusobnim pravima i obavezama.

Ministarstvo vrši nadzor nad namenskim korišćenjem sredstava i raskida ugovor ako utvrdi nenamensko korišćenje budžetskih sredstava.

Organizacija iz člana 116. st. 1. i 3. ovog zakona, kojoj je odobreno ostvarivanje programa, dužna je da na zahtev Ministarstva podnose izveštaj o ostvarivanju programa.

Ako organizacija iz

člana 116. stav 1. ovog zakona

, na zahtev Ministarstva, ne podnese izveštaj o ostvarivanju programa, odnosno projekta, Ministarstvo raskida ugovor o finansiranju tog programa, odnosno projekta.

Rezultati istraživanja finansirani sredstvima iz budžeta Republike Srbije, pripadaju akreditovanim naučnoistraživačim organizacijama koje su realizovale istraživanja (u daljem tekstu: realizator istraživanja).

Rezultati istraživanja iz

stava 1. ovog člana

obuhvataju sva materijalna i nematerijalna dobra koja su proistekla iz programa koji su finansirani sredstvima iz budžeta Republike Srbije.

Kada je rezultat istraživanja finansiran sredstvima iz budžeta Republike Srbije, u vidu pronalaska (patent i mali patent), pravo na zaštitu pronalaska, odnosno pravo na sticanje patenta i malog patenta ima realizator istraživanja, a istraživač kao pronalazač ima pravo da u tom svojstvu bude naveden u prijavi za priznavanje patenta, spisima, registrima, ispravama i publikacijama o pronalasku.

Pronalazači su u obavezi da blagovremeno daju svu neophodnu pisanu saglasnost u postupku zaštite intelektualne svojine naučnoistraživačke organizacije.

Ukoliko je patent ili mali patent ekonomski iskorišćavan, pronalazač iz

stava 1. ovog člana

ima pravo na naknadu u iznosu od najmanje 50% od dobiti koju je realizator istraživanja ostvario iskorišćavanjem patenta, odnosno malog patenta.

Kada je više učesnika u istraživanju stvorilo pronalazak, njihovo učešće u dobiti zavisi od pojedinačnog doprinosa u stvaranju pronalaska, a ako se pojedinačni doprinosi ne mogu utvrditi, tada svi pronalazači imaju pravo na podjednake delove.

Svaki zaposleni u naučnoistraživačkoj organizaciji koji stvori pronalazak dužan je da odmah po nastanku pronalaska realizatoru istraživanja podnese pismeni izveštaj kojim ga obaveštava o pronalasku. Pronalazači su dužni da poslodavcu dostave sve relevantne podatke i rezultate nastale tokom stvaranja pronalaska. Pronalazači su obavezni da poslodavcu dostave i predlog raspodele autorskih doprinosa uz prateću dokumentaciju.

Sva intelektualna svojina nastala kroz program institucionalnog finansiranja reguliše se isključivo opštim aktom naučnoistraživačke organizacije kojim se uređuje zaštita intelektualne svojine.

Realizator istraživanja je dužan da u roku od 60 dana od dana prijema izveštaja iz

stava 1. ovog člana

ispita potencijal za ekonomsko iskorišćenje pronalaska i opravdanost zaštite pronalaska kao poslovne tajne, patentom, odnosno malim patentom.

Rok iz

stava 3. ovog člana

može se produžiti u saglasnosti sa pronalazačem.

Ako na osnovu analize iz

stava 3. ovog člana

realizator istraživanja u rokovima iz st. 3. i 4. ovog člana donese odluku da podnese prijavu patenta, odnosno malog patenta, dužan je da o tome pismeno obavesti pronalazača.

Zaposleni u naučnoistraživačkoj organizaciji nema pravo da pronalazak objavi, niti da ga na bilo koji drugi način učini dostupnim javnosti dok realizator istraživanja ne odredi način zaštite pronalaska.

Ako realizator istraživanja u rokovima iz st. 3. i 4. ovog člana ne obavesti pronalazača da ima nameru da podnese prijavu patenta, odnosno malog patenta, ili ga obavesti da ne želi da podnese takvu prijavu, pronalazač ima pravo da podnese prijavu patenta, odnosno malog patenta na svoje ime i o svom trošku.

Republika Srbija poreskom politikom i drugim merama podstiče domaća i strana pravna i fizička lica da ulažu sredstva za ostvarivanje programa i projekata utvrđenih ovim zakonom i zakonom kojim se uređuje rad Fonda za nauku Republike Srbije.

Stambene potrebe istraživača, nastavnika i saradnika u institutima i visokoškolskim ustanovama čiji je osnivač Republika Srbija, autonomna pokrajina, jedinica lokalne samouprave i institutima čiji je osnivač Srpska akademija nauka i umetnosti, obezbeđuju se davanjem pod zakup pod posebnim uslovima, sa pravom na otkup po pristupačnim cenama odnosno po cenama nižim od tržišne, stanova izgrađenih sredstvima zajma u skladu sa potvrđenim međunarodnim ugovorom.